Τα επεισόδια σημειώθηκαν το Σάββατο 30 Μαΐου 2026 στο Zvërnec, στην περιοχή της Αυλώνας, κατά τη διάρκεια διαμαρτυρίας κατοίκων για την κατασκευή μεγάλου τουριστικού συγκροτήματος στην περιοχή Νταλάνι / Portonovë. Οι διαδηλωτές υποστηρίζουν ότι το έργο απειλεί τόσο τα περιουσιακά τους δικαιώματα όσο και μία από τις πιο ευαίσθητες περιβαλλοντικά ζώνες των αλβανικών ακτών. Σύμφωνα με το in.gr, στη διαμαρτυρία συμμετείχαν κάτοικοι, περιβαλλοντικοί ακτιβιστές και εκπρόσωποι του κόμματος της Αριστεράς «Κίνημα Μαζί».
Η περιοχή συνδέεται με το οικοσύστημα Pishë Poro–Narta, ανάμεσα στη λιμνοθάλασσα της Νάρτας και τον ποταμό Αώο. Το in.gr σημειώνει ότι η περιοχή είχε υποβαθμιστεί θεσμικά το 2022 από «διαχειριζόμενο φυσικό καταφύγιο» σε «προστατευόμενο τοπίο», γεγονός που έχει τροφοδοτήσει αντιδράσεις για το κατά πόσο ανοίγει ο δρόμος για τουριστική εκμετάλλευση σε προστατευόμενες ζώνες.
Η σύγκρουση φαίνεται πως δεν έγινε μόνο με την αστυνομία, αλλά κυρίως με άτομα που οι διαδηλωτές περιγράφουν ως ιδιωτική ασφάλεια του έργου. Το Politiko μετέδωσε ότι ακτιβιστές και κάτοικοι συγκρούστηκαν με ιδιωτικούς φρουρούς, ενώ ο χώρος του εργοταξίου ήταν περικυκλωμένος από ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις. Σε βίντεο που κυκλοφόρησαν στα κοινωνικά δίκτυα φέρεται να εμφανίζεται πολίτης να σύρεται στο έδαφος από άτομα της ιδιωτικής ασφάλειας.
Το θέμα πήρε διαστάσεις όταν οι αλβανικές αρχές αναγκάστηκαν να κινηθούν πειθαρχικά και ποινικά. Σύμφωνα με το Koha, ο διευθυντής της Αστυνομίας της Αυλώνας, Elidon Çela, τέθηκε σε αναστολή επειδή η αρχική αστυνομική ενημέρωση για το περιστατικό κρίθηκε ανακριβής. Η αλβανική αστυνομία παραδέχθηκε ότι ο τραυματισμένος πολίτης δεν είχε εισέλθει με τη βία στο εργοτάξιο, όπως αρχικά είχε παρουσιαστεί.
Παράλληλα, το BalkanWeb μετέδωσε ότι συνελήφθη υπάλληλος ιδιωτικής εταιρείας φύλαξης, ο Gerald Biba, 32 ετών, ως ύποπτος για «παράνομη στέρηση ελευθερίας» και «εσκεμμένη ελαφρά σωματική βλάβη». Σύμφωνα με την ίδια πηγή, ο φρουρός φέρεται να χτύπησε πολίτη και, μαζί με άλλα άτομα που τέθηκαν υπό έρευνα, να τον τράβηξε βίαια προς τον χώρο των φυλάκων.
Η ελληνική διάσταση προέκυψε επειδή ανάμεσα στους τραυματίες βρίσκεται Έλληνας πολίτης, τον οποίο ελληνικά μέσα χαρακτηρίζουν και ως ομογενή. Το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών εξέφρασε «έντονη ανησυχία», ανακοίνωσε ότι η ελληνική πρεσβεία στα Τίρανα κινήθηκε για την παροχή προξενικής και ιατρικής συνδρομής, και ζήτησε από την αλβανική πλευρά πλήρη διαλεύκανση και απόδοση ευθυνών.
Η Αθήνα συνέδεσε το περιστατικό με δύο ευρύτερα ζητήματα: την προστασία των περιουσιακών δικαιωμάτων και των δικαιωμάτων της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας, αλλά και την προστασία περιβαλλοντικά ευαίσθητων περιοχών. Το μήνυμα έχει και ευρωπαϊκή διάσταση, καθώς το ΥΠΕΞ υπενθύμισε ότι η συμμόρφωση με το ευρωπαϊκό κεκτημένο αποτελεί προϋπόθεση για την ενταξιακή πορεία της Αλβανίας.
Από την πλευρά της, η εταιρεία Zvërnec South Adriatic Development υποστηρίζει ότι η γη είναι ιδιωτική «μέτρο προς μέτρο», ότι αγοράστηκε νόμιμα από τους ιδιοκτήτες της με συμβολαιογραφικά έγγραφα και τραπεζικές πληρωμές, και ότι το έργο θα είναι επένδυση άνω των 4 δισ. ευρώ με περισσότερες από 10.000 θέσεις εργασίας. Η εταιρεία απορρίπτει τις κατηγορίες των διαδηλωτών και υποστηρίζει ότι το έργο θα γίνει με περιβαλλοντικές μελέτες και διεθνή πρότυπα.
Το επίδικο όμως είναι ακριβώς εδώ: οι κάτοικοι και οι ακτιβιστές δεν βλέπουν απλώς ένα τουριστικό έργο, αλλά μια σύγκρουση ανάμεσα στην τοπική κοινωνία, τα περιουσιακά δικαιώματα, την προστασία της φύσης και την κρατική πολιτική προσέλκυσης μεγάλων επενδύσεων. Το in.gr αναφέρει ότι το έργο συνδέεται με διεθνείς επενδυτικές δομές στις οποίες εμπλέκονται ο Τζάρεντ Κούσνερ και η Ιβάνκα Τραμπ, ενώ το Reuters είχε ήδη μεταδώσει ότι η αλβανική κυβέρνηση ενέκρινε τουριστικό έργο συνδεδεμένο με εταιρεία του Κούσνερ στο νησί Σαζάν και ότι το επενδυτικό σχήμα του εμπλέκεται και σε σχέδια στο Zvërnec.
Το ζήτημα δεν είναι μεμονωμένο. Τα περιουσιακά δικαιώματα στην Αλβανία αποτελούν χρόνιο πρόβλημα, ιδιαίτερα σε περιοχές με τουριστική αξία και παρουσία μειονοτήτων. Η Κομισιόν έχει ήδη επισημάνει ότι τα θεμελιώδη, περιουσιακά και μειονοτικά δικαιώματα παρακολουθούνται στο πλαίσιο των ενταξιακών διαπραγματεύσεων της Αλβανίας, ενώ έχει αναγνωρίσει ότι η πρόσβαση στα περιουσιακά δικαιώματα παραμένει περιορισμένη και εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα.
Η υπόθεση του Zvërnec είναι κάτι περισσότερο από ένα τοπικό επεισόδιο. Είναι κόμβος τεσσάρων συγκρούσεων: τουριστική ανάπτυξη εναντίον περιβάλλοντος, επενδυτικά σχέδια εναντίον τοπικών κοινοτήτων, ιδιωτική ασφάλεια και αστυνομική διαχείριση εναντίον δικαιώματος στη διαμαρτυρία, και αλβανική ενταξιακή πορεία εναντίον χρόνιων προβλημάτων κράτους δικαίου.
Για την Ελλάδα, το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία λόγω του τραυματισμού Έλληνα πολίτη και της σύνδεσης με τα δικαιώματα της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας. Για την Αλβανία, είναι ένα τεστ αξιοπιστίας: αν τα μεγάλα τουριστικά projects προχωρούν με διαφάνεια, σεβασμό στις τοπικές ιδιοκτησίες και προστασία του περιβάλλοντος — ή αν η ανάπτυξη επιβάλλεται με εργοτάξια, ιδιωτικούς φρουρούς και αστυνομικούς κλοιούς.
Ανακοίνωση Υπουργείου Εξωτερικών σχετικά με τα επεισόδια που σημειώθηκαν στην Αλβανία (31.05.2026)
Το Υπουργείο Εξωτερικών εκφράζει την έντονη ανησυχία του για τα επεισόδια που σημειώθηκαν χθες, 30 Μαΐου 2026, στο Zvërnec της Αλβανίας, κατά τη διάρκεια διαμαρτυρίας κατοίκων για τα περιουσιακά τους δικαιώματα, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγεται και ένας Έλληνας πολίτης που τραυματίστηκε. Η Πρεσβεία της Ελλάδος στα Τίρανα προέβη άμεσα σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες, προκειμένου να του παρασχεθεί κάθε αναγκαία προξενική και ιατρική συνδρομή.
Η Πρεσβεία της Ελλάδος στα Τίρανα προβαίνει παράλληλα στις αναγκαίες παραστάσεις προς την αλβανική πλευρά ζητώντας την πλήρη διαλεύκανση του επεισοδίου και την απόδοση ευθυνών.
Υπογραμμίζουμε την ανάγκη πλήρους τήρησης του κράτους δικαίου, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας των δικαιωμάτων και των περιουσιών των μελών της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας, καθώς και τη σημασία αποτελεσματικής προστασίας προστατευόμενων περιβαλλοντικών περιοχών, στο πλαίσιο ευθυγράμμισης με το ευρωπαϊκό κεκτημένο, η συμμόρφωση προς το οποίο αποτελεί προϋπόθεση για την πρόοδο της ενταξιακής διαδικασίας.
Leave a Reply