Προστασία από γνωστές τηλεφωνικές κλήσεις και ελάχιστη αποζημίωση 10.000 ευρώ. Τι είναι το «Μητρώο 11». Ενέργειες και δικαιώματα συνδρομητή για τηλεφωνικές κλήσεις προώθησης προϊόντων ή υπηρεσιών και για διαφημιστικούς σκοπούς
Τι είναι το λεγόμενο και « Μητρώο 11 » (από το άρθρο 11 του νόμου 3471/2006)
Το « μητρώο 11 » είναι μια λίστα που οφείλει, εκ του νόμου, να τηρεί κάθε πάροχο υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών, με τα στοιχεία των συνδρομητών του που έχουν ζητήσει να μην έχουν τηλεφωνικές κλήσεις , για απευθείας εμπορικής προώθησης προϊόντων ή προϊόντων υπηρεσίες και για κάθε διαφημιστικούς σκοπούς
Η διαδικασία είναι η εξής : Οι συνδρομητές μπορούν να καταθέσουν ηλεκτρονικά ή σε υπόμνημα του παρόχου τους, να καλέσουν στον ειδικό πενταψήφιο αριθμό τηλεφωνικών υπηρεσιών ή να αποστείλουν email, ακολουθώντας τις οδηγίες για το μητρώο άρθρο 1 1 που περιγράφονται στην ιστοσελίδα της εταιρείας τηλεπικοινωνιών που ανήκουν
Σημειώστε ότι η ένταξη στο μητρώο αυτό δεν προσφέρει καμία προστασία από εταιρείες και τηλεφωνικά κέντρα που βρίσκονται ή εμφανίζονται να βρίσκονται στο εξωτερικό
Σε περίπτωση που ο συνδρομητής, αν και δηλωμένος στο « μητρώο 11 », εξακολουθεί να δέχεται τηλεφωνικές κλήσεις τότε, σύμφωνα με τον νόμο, δικαιώνεται πλήρης αποζημίωση και χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης (ελάχιστο 10.000 ευρώ)
Οι σχετικές διατάξεις της νομοθεσίας
Το ζήτημα των τηλεφωνικών κλήσεων για σκοπούς απευθείας προώθησης προϊόντων ή υπηρεσιών και για κάθε διαφημιστικό σκοπό ρυθμίζεται στο άρθρο 11 του νόμου 3471/2006, όπου ορίζονται σχετικά με τις μη ζητηθείσες επικοινωνίες.
Ειδικότερα, σύμφωνα με τη διάταξη του εν λόγω άρθρου:
«1. Η χρήση των συστημάτων κλήσης, ιδίως με χρήση τηλεομοιοτυπίας (φαξ) ή ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, και γενικότερα η μη ζητηθείσα επικοινωνία με κάθε μέσο ηλεκτρονικής επικοινωνίας, χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση, για σκοπούς απευθείας εμπορικής προώθησης προϊόντων ή υπηρεσιών και για κάθε διαφημιστικό σκοπό, επιτρέπεται μόνο αν ο συνδρομητής συγκατατεθεί εκ των προτέρων ρητώς.
2. Δεν επιτρέπεται η πραγματοποίηση μη ζητηθεισών επικοινωνιών με ανθρώπινη παρέμβαση (κλήσεις) για τους παραπάνω λόγους, εφόσον ο συνδρομητής έχει δηλώσει στον φορέα παροχής της διαθέσιμης σε κοινές υπηρεσίες, ότι δεν επιθυμεί γενικά να δέχεται τέτοιες κλήσεις. Ο φορέας υποχρεούται να καταχωρίζει δωρεάν τις δηλώσεις σε ειδικούς συνδρομητές, ο οποίος είναι στη διάθεση κάθε ενδιαφερομένου, […]
5. Οι φορείς παροχής υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών έχουν την υποχρέωση να λαμβάνουν τα κατάλληλα μέτρα, που καθορίζονται με την κοινή πράξη της Α.Π.Δ.Π.Χ. και της Α.Δ.Α.Ε., για την αποτροπή της μη ζητηθείσας επικοινωνίας. Από τον φορέα παροχής διαθεσίμων σε κοινές υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών που παραβίασε από αμέλεια την υποχρέωση αυτή, καθώς και την υποχρέωση που προβλέπεται στο εδάφιο β΄ της παραγράφου 2, οι αποδέκτες μη ζητηθείσας επικοινωνίας, έχουν το δικαίωμα να αξιώσουν αποζημίωση για κάθε περιουσιακή ζημία ή χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη. Για τη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης, αναλογικά η διάταξη της παραγράφου 2 του άρθρου 14 του παρόντος νόμου. Ο φορέας παροχής διαθέσιμων σε κοινές υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών δεν υποχρεούται σε αποζημίωση και στη λήψη μέτρων ώστε να μην επαναληφθεί η παραβίαση στο μέλλον εφόσον αποδείξει ότι δεν τον βαρύνει αμέλεια».
«1. Φυσικό ή Νομικό Πρόσωπο που, κατά παράβαση του Νόμου αυτού, προκαλεί περιουσιακή βλάβη σε πλήρη αποζημίωση. Αν προκάλεσε ηθική βλάβη, υποχρεούται σε χρηματική ικανοποίηση.
2. Η κατά το άρθρο 932 ΑΚ χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης για παράβαση του παρόντος Νόμου ορίζεται, κατ’ ελάχιστο, στο ποσό δέκα χιλιάδων (10.000) ευρώ , εκτός από το να ζητηθεί από το μικρότερο ποσό. Η χρηματική ικανοποίηση επιδικάζεται από την αιτούμενη αποζημίωση για περιουσιακή βλάβη».
Η πρόβλεψη αυτή του ελάχιστου ορίου των 10.000 ευρώ (ανά κλήση , ή αντίστοιχα σε περιπτώσεις γραπτών επικοινωνιών, ανά SMS /e-mail κλπ όπου ισχύει το αυστηρότερο σύστημα opt in), έχει απασχολήσει πολλές φορές τη νομολογία.
Αρκετές αποφάσεις έχουν δεχθεί ότι η πρόβλεψη αυτή αναφέρεται στην αναλογικότητα και ότι είναι αντίθετη στο άρθρο 25 παρ. 1 του Συντάγματος, με το σκεπτικό ότι το ως άνω ποσό των 10.000 ευρώ υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου, δεδομένου ότι το ποσό αυτό, κατά την κοινή πείρα, τη δικαστική πρακτική και τη συνείδηση για το δίκαιο, υπερτερεί, καταφανώς, εκείνων που συνήθως επιδικάζονται σε παρόμοιες περιπτώσεις χρηματοοικονομικής ικανοποιήσεως και είναι υπερβολικό.
Αρκετές όμως αποφάσεις δέχονται και το ακριβώς αντίστροφο, θεωρώντας ότι εν προκειμένω ο Νομοθέτης αξιολόγησε την προσβολή και θέσπισε το ανωτέρω ελάχιστο όριο σταθμίζοντας τα αντικρουόμενα έννομα αγαθά, εκ των οποίων ένα είναι το συνταγματικό κατοχυρωμένο ατομικό δικαίωμα στην προστασία. των προσωπικών δεδομένων (αρθ. 9 Α Σ), έναντι του οποίου «δεν είναι ανάλογοι» οι οικονομικοί σκοποί που επιδιώκουν οι διαφημιζόμενοι.
Η απόφαση 564/2024 του Αρείου Πάγου (για τη συνταγματικότητα της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης των 10.000 ευρώ)
Η πρόσφατη απόφαση του Αρείου Πάγου υπ’ αριθ. 564/2024 τέμνει το ζήτημα υπέρ της δεύτερης άποψης. Κρίνει ότι «τα θεμελιώδη δικαιώματα των υποκειμένων, που μπορούν να θίγονται ή να περιορίζονται, όχι μόνο διασφαλίζονται συνταγματικά, αλλά τίθενται, υπό την «εγγύηση του Κράτους» και περιορίζονται μόνο χάριν λόγω δημοσίου συμφέροντος και υπό προϋποθέσεις. Ο εθνικός νομοθέτης, με σκοπό να διασφαλίσει την ελάχιστη προστασία των πολιτών από επεμβάσεις στα προσωπικά τους δεδομένα και στην ιδιωτικότητα αυτών από συνήθως ισχυρούς οικονομικούς οργανισμούς που προέρχονται από τα προϊόντα τους και παράλληλα να έχει ορισθείσα χρηματική ικανοποίηση, τον απαιτούμενο αποτρεπτικό χαρακτήρα, έθεσε με τη διάταξη της παρ. 2 του άρθρου 14 του ν. 3471/2006 ως ελάχιστο όριο της «εύλογης» χρηματοοικονομικής ικανοποίησης το ποσό των 10.000 ευρώ.
Ετσι , δεν είναι αντισυνταγματική η εν λόγω διάταξη , ως αντικείμενο στην από το άρθρο 25 παρ. 1 του Συντάγματος της αναλογικότητας, αλλά σύμφωνη με τις διατάξεις των άρθρων 2 παρ. 1 και 9Α του Συντάγματος , ενώ δεν υφίσταται αναλογία μεταξύ των οικονομικών σκοπών που εξυπηρετούνται με τις «αζήτητες» τηλεφωνικές διαφημιστικές κλήσεις και των συνταγματικών προστατευομένων προσωπικών δεδομένων των πολιτών».
Με την ανωτέρω θέση το Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο θέτει τα κριτήρια βάσει των οποίων είναι η συνταγματική διάταξη της διάταξης και δεν είναι άλλα από την ανισορροπία των οικονομικών μεγεθών μεταξύ των πολιτών και των διαφημιζόμενων εταιρειών και την ανάγκη προστασίας ενός συνταγματικά κατοχυρωμένου ατομικού δικαιώματος κατά τρόπο επαρκώς αποτρεπτικό
Μετά την παραπάνω απόφαση του Αρείου Πάγου και σύμφωνα με τη διαφαινόμενη παγιούμενη σταδιακά νομολογία (βλ. και απόφαση Εφετείου Αθήνας 573/2025), το ελάχιστο όριο των 10.000 ευρώ που προβλέπει το άρθρο 14 παρ. 2 του νόμου 3471/2006 ως αποζημίωση για τις διαφημιστικές κλήσεις και τα μηνύματα είναι σύμφωνο με το Σύνταγμα και την αρχή της αναλογικότητας .
Leave a Reply